Κάποιο βράδυ, γύρω στον τέταρτο μήνα, το μωρό που «είχε στρώσει» ξυπνάει κάθε ώρα. Στο κινητό αυτό έχει όνομα: παλινδρόμηση. Στο σπίτι έχει άλλο: εσείς όρθιες στις τρεις, με το φως του διαδρόμου, να αναρωτιέστε τι χαλάσατε.
Δεν χαλάσατε κάτι. Και δεν είναι διάγνωση.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας δεν χρησιμοποιεί τη λέξη. Αυτό που λέει, στις οδηγίες του 2019 για τα παιδιά κάτω των πέντε, είναι ένα εύρος ωρών. Έως τους 3 μήνες: 14 έως 17 ώρες το εικοσιτετράωρο, μαζί με τους ύπνους της ημέρας. Από τους 4 έως τους 11 μήνες: 12 έως 16 ώρες, πάλι μαζί με τους ύπνους της ημέρας. Το εύρος μικραίνει. Δεν λέει «θα κοιμάται τη νύχτα απρόσκοπτα».
Πώς μοιράζονται αυτές οι ώρες σε νύχτα και μεσημέρι, μήνα τον μήνα, χωρίς να εφεύρουμε πρόγραμμα, είναι στον ύπνο του μωρού ανά μήνα.
Τι βλέπετε στην πράξη
Πολλά μωρά, κοντά στους τέσσερις μήνες, κοιμούνται πιο ελαφρά και ξυπνούν πιο συχνά. Μαθαίνουν να γυρίζουν, κοιτούν τα χέρια τους στο σκοτάδι, και ο ύπνος τους κόβεται σε μικρότερα κομμάτια. Δεν το ορίζει έτσι ένας επίσημος φορέας, και δεν υπάρχει αριθμός εβδομάδων που «πρέπει» να κρατήσει. Όποιος σας πει «κρατάει δύο με έξι εβδομάδες» σας δίνει εμπειρία άλλων γονιών, όχι οδηγία.
Αυτό που μένει σταθερό είναι το βράδυ, όχι η ώρα που θα κοιμηθεί:
- ίδιο τελετουργικό, σύντομο, με χαμηλό φως,
- ταΐσμα αν πεινάει, χωρίς να ανοίγετε το σπίτι,
- πίσω στην κούνια όταν ηρέμησε, ακόμη κι αν διαμαρτυρηθεί ένα λεπτό.
Δεν αλλάζετε ώρα ύπνου κάθε βράδυ για να «πιάσετε» την προηγούμενη καλή εβδομάδα. Μία ώρα νωρίτερα ή αργότερα, σταθερά, είναι αρκετή διόρθωση.
Η κούνια δεν διαπραγματεύεται
Το ότι ξυπνάει δεν είναι λόγος για μαξιλάρι, πάντες, φωλιά ή να το βάλετε ανάμεσα σε εσάς και τον τοίχο «για να ησυχάσει». Οι κανόνες μένουν:
- ανάσκελα για ύπνο,
- σταθερό, επίπεδο στρώμα,
- άδεια κούνια, μόνο με εφαρμοστό σεντόνι,
- στο δωμάτιό σας, στη δική του επιφάνεια, τουλάχιστον τους πρώτους 6 μήνες.
Όλα αυτά, με τις πηγές τους, είναι στον ασφαλή ύπνο. Αν έχει αρχίσει να γυρίζει μόνο του και από τις δύο πλευρές, το βάζετε ανάσκελα και το αφήνετε στη θέση που διαλέγει, όπως λέει το NHS. Δεν το στερεώνετε με μαξιλάρι για να μην γυρίσει.
Ο ύπνος στον καναπέ, επειδή «έτσι κοιμάται μια ώρα», είναι ο πιο επικίνδυνος. Αν σας παίρνει ο ύπνος στο τάισμα, το μωρό πηγαίνει στην κούνια.
Πότε δεν είναι «απλώς οι τέσσερις μήνες»
Τα ξυπνήματα από μόνα τους, με μωρό που τρώει και είναι καλά την ημέρα, δεν θέλουν εξέταση. Θέλουν γιατρό αν δίπλα τους υπάρχει κάτι άλλο: πυρετός, άρνηση τροφής, εμετοί, εξάνθημα, κλάμα που δεν μοιάζει με το συνηθισμένο του, ή εσείς δεν είστε σίγουρες. Το πώς ξεχωρίζετε έναν πυρετό είναι στο πυρετός στο παιδί. Τους κολικούς, που συνήθως έχουν κορυφωθεί νωρίτερα, τους έχουμε χωριστά: κολικοί.
Ρωτήστε τον παιδίατρο αν κάτι δεν σας κάθεται. Αυτό το κείμενο δεν έχει ελεγχθεί από γιατρό και δεν περιγράφει το δικό σας μωρό.
Και εσείς: αν ο ύπνος σας έχει χαλάσει τόσο που η μέρα δεν βγαίνει, δεν είναι πολυτέλεια να το πείτε. Η κούραση των πρώτων μηνών και η επιλόχεια κατάθλιψη δεν είναι το ίδιο πράγμα: πού ζητάτε βοήθεια.
